أبو علي سينا

13

رساله جوديه ( فارسى )

باب چهارم دفع كرم « 1 » و كدو دانه « 2 » و دانه كودكان « 3 » ركو « 4 » به آب سداب تر كند و بر زهار كودك بندد كرم بيندازد - هر كه كاسنى « 5 » با سركه بخورد دفع حرارت كند - و اگر سير پخته يا كندنا « 6 » بخورد كرم شكم بكشد و بيندازد - دفع آبله نيلوفر « 7 » بر روى بمالد دفع شود .

--> ( 1 ) - مقصود اعم كرم است كه فرانسه آن Ver intestinal است . ( 2 ) - كدو دانه همان كرم كدو است كه به عربى حب القرع و بفرانسه Taenia گويند . ( 3 ) - ممكن است مقصود كدو دانه كودكان باشد و شايد يك كلمه در اصل نسخه افتاده باشد . ( 4 ) - به نظر ميرسد در استنساخ كاتب را اشتباهى رخ داده است ؟ ( 5 ) - كاسنى كه به عربى هندباء و بفرانسه Chicoree گويند - قدما درباره اين گياه خواص بسيارى قائل بودند - چنان كه صاحب مخزن الادويه شرح زيادى در باب اين گياه در كتاب خود ذكر نموده است و چنان كه ميدانيم شيخ را كتابى در باب كاسنى بنام « كتاب الهندباء » مىباشد كه ضمن مؤلفات طبّى وى مذكور افتاد . ( 6 ) - گندنا يا تره كه فرانسه آن Poireau و لاتينى آن Allium Porrum است . ( 7 ) - نيلوفر Nenuphar - اين كلمه هندى است و معرّب نيلوپهل و مشتقّ از دو كلمه نيل و پهل اوّلى بمعنى آب و دوّمى ثمر است ( طبق نوشته مخزن الادويه ) - نيلوفر هندى كه فرانسه آن Nenuphar indien مىباشد .